Prawnicy na billboardy
Od wielu lat radcy prawni żyli w świecie fikcji. Zgodnie ze swoim kodeksem etycznym nie mogli reklamować swoich usług, choć w żaden sposób nie pasowało to do rzeczywistości ani do zdrowego rozsądku.
Szczególnie po 1989 roku, po upadku komunizmu, gdy zarówno w języku prawniczym, jak i w codziennej rzeczywistości pojawiły się pojęcia z normalnego świata: rynek usług prawniczych czy konkurencja zawodowa.
Dlatego zniesienie zakazu reklamy usług radcowskich - co zakłada projekt nowego kodeksu etyki radców prawnych - jest kolejnym krokiem na drodze do normalnego życia w Polsce. Radcowie postanowili, że zerwą z istniejącą obecnie fikcją. Fikcją - bo od dłuższego czasu owe zasady etyczne, zakazujące reklamy, istniały już tylko na papierze.
Wiele kancelarii starało się obchodzić archaiczne przepisy. Nie mogąc się reklamować wprost, zgłaszały się do publikowanych w mediach rankingów prawniczych, publikowały w mediach ogłoszenia z „informacjami” o nowo zatrudnionych prawnikach lub na temat prowadzonych przez siebie spraw. Wszystko po to, aby nazwa kancelarii mogła się pojawić w gazetach, aby utrwalała się w świadomości potencjalnych klientów.
Kancelarie robiły to jednak ze świadomością, że niebezpiecznie zbliżają się do cienkiej linii, za którą czeka je odpowiedzialność przed sądem dyscyplinarnym. Stąd konstatacja, że przepisy trzeba zmienić. Tym bardziej że pojawiła się konkurencja - czyli doradcy prawni. 10 000 ludzi, którzy - bez żadnych ograniczeń reklamowych - coraz śmielej poczynają sobie na rynku.
Jeśli radcy prawni zdecydują się na tę rewolucję w swoim kodeksie etyki, skorzystamy na tym wszyscy. Po pierwsze: sami prawnicy, którzy będą mogli nareszcie jak inne zawody otwarcie prezentować swoje dokonania i zachęcać do korzystania ze swoich usług. I po drugie - co znacznie ważniejsze - wszyscy obywatele, potencjalni klienci kancelarii prawnych. Bo oczywiste jest, że im większa konkurencja i ostrzejsza walka o klienta, tym niższe ceny usług.
Tomasz Pietryga
Radcowie prawni będą się mogli reklamować
Prawnik zapraszający do swojej kancelarii z ulicznej tablicy reklamowej - taką możliwość dadzą nowe zasady etyki, jeżeli uchwali je w listopadzie zjazd radców prawnych
„Rz” dotarła do projektu kodeksu etyki zawodowej opracowanego przez zespół pod kierunkiem Macieja Bobrowicza, wiceprezesa Krajowej Rady Radców Prawnych. Nowe zasady pozwolą radcom prawnym wykorzystywać reklamę, sponsoring, promocję i marketing do zdobywania klientów.
- Rynek prawniczy staje się coraz bardziej konkurencyjny. Chcemy dać radcom nowe możliwości informowania potencjalnych klientów o swojej działalności -wyjaśnia Maciej Bobrowicz. - To ma być nieskomplikowana i czytelna instrukcja etycznego działania, zgodna z duchem unijnej dyrektywy o usługach, podkreślającej, iż informacja handlowa powinna być dostępna dla klientów.
Także w interesie klientów
Jego zdaniem ci ostatni też skorzystają na tym, że prawnicy będą mogli docierać do nich ze swoimi ofertami.
Wielu radców pracujących na własny rachunek w kancelariach uważa, że dotychczasowe zakazy są zbyt restrykcyjne. W dodatku nie obowiązują konkurujących z nimi prawników bez aplikacji mających biura poradnictwa.
- Prowadzę kilkuosobową kancelarię w centrum 200-tysięcznego miasta. Przez osiem lat działalności trafiło do niej zaledwie kilku klientów z ulicy - informuje Beata Sobczak z Torunia. Jej zdaniem Polacy niewiele wiedzą o zawodach prawniczych, nie potrafią odróżnić, czym się zajmuje adwokat, radca i notariusz. - Zakaz reklamy należy jak najszybciej zlikwidować, gdyż uderza zwłaszcza w klientów indywidualnych. Gdyby umożliwić jawne i szczegółowe informowanie o działalności kancelarii i prawników, ludzie zdecydowanie częściej korzystaliby z ich usług - uważa Beata Sobczak.
W stronę Europy
Zakazy reklamowania się prawników zostały w ostatnich latach zliberalizowane w wielu krajach europejskich, gdzie zdobywa sobie wyznawców pogląd traktujący ich jak wolnych przedsiębiorców. W Niemczech reklamowanie się jest dozwolone od 20 lat. Obowiązują jednak ograniczenia - dopuszcza się tzw. reklamę informacyjną, ale prawnikowi nie wolno się chwalić (np. ile spraw wygrał).
Z kolei w USA przepisy są bardzo liberalne - prawnicy mogą reklamować się w zasadzie w każdy sposób.
Choć z polskiego kodeksu etycznego ma zniknąć obowiązujący zakaz reklamy, to radcowie polscy także będą mieli wytyczone granice posługiwania się nią. Zgodnie z projektem dozwolone byłoby to, co nie jest wyraźnie zabronione. Radcowie mogliby więc szeroko i w różnych formach informować o swojej działalności zawodowej oraz pozyskiwać klientów. Zakazane byłyby informacje, reklamy i działania promocyjno-marketingowe sprzeczne z dobrymi obyczajami i godnością zawodową. - Wiele rzeczy powinno być dozwolonych, ale niektóre reguły stoją na straży godności zawodowej - podkreśla Maciej Bobrowicz.
W telewizji, w gazecie, na ulicy
Kto odważy się pierwszy skorzystać z reklam na ulicy, w gazecie czy nawet w telewizji - duże kancelarie, które mają pieniądze, ale także klientów, czy raczej małe zespoły na dorobku?
- Marketing, budowanie marki tak, ale na billboardach na pewno nie będziemy się reklamować - zastrzega Krzysztof Zakrzewski, szef największej polskiej kancelarii Domański Zakrzewski Palinka. - Nasi klienci nie przychodzą z ulicy ani z ogłoszenia.
Jego zdaniem reklama może się raczej przydać prawnikom obsługującym rynek osób fizycznych i ich klientom. -Ludzie bywają niedoinformowani, dlatego ważne, by te reklamy były rzetelne - dodaje Krzysztof Zakrzewski.
Paweł Osowski, zajmujący się marketingiem usług prawniczych w firmie Konsultanci Warszawscy, uważa, że kancelarie muszą wykorzystywać inne narzędzia, by pozyskiwać klientów. - Usługi prawnicze nie są produktem masowym i reklama tutaj nie działa - twierdzi. - Nie wyobrażam sobie jakiejś wzmożonej akcji promocyjno-reklamowej firm prawniczych.
Adwokaci po staremu
Śladem radców nie zamierza na razie iść adwokatura. -Zakaz reklamy w naszym kodeksie etycznym na pewno nie zostanie uchylony - oświadcza Andrzej Michałowski z Naczelnej Rady Adwokackiej. - Jesteśmy przywiązani do pewnych zasad wykonywania zawodu, a poza tym reklama usług prawniczych nie jest skuteczna.
IRENEUSZ WALENCIK
źródło: Rzeczpospolita, 3.10.2007