ZAWODY REGULOWANE Oddalona apelacja notariuszy

Kodeks etyczny ograniczał konkurencję

Zawarty w kodeksie etycznym notariuszy zakaz przyciągania klientów proponowaniem niższych stawek za usługi notarialne jest sprzeczny z prawem. Potwierdził to sąd, oddalając apelację notariatu w tej sprawie.

Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację Krajowej Rady Notarialnej od wyroku Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 22 grudnia 2004 r. (sygn. XVII Ama 50/04).

Sprawa dotyczyła kodeksu etycznego uchwalonego przez Krajową Radę Notarialną w 1997 r. W kodeksie znalazła się klauzula uznająca „przyciąganie klientów poprzez proponowanie niższego wynagrodzenia za usługi notarialne za przejaw nieuczciwej konkurencji i szczególnie rażący jej przypadek”. Kodeks etyczny zabraniał rejentom stosowania takich praktyk. Z powodu tego zapisu w kodeksie etycznym Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów trzy lata temu uznał, że notariat stosował praktyki ograniczające konkurencję.

Prezes UOKiK Cezary Banasiński skrytykował samorząd notarialny i nakazał zapłatę 36 tys. zł kary. Argumentował, że zapis kodeksu ogranicza możliwość konkurowania ze sobą notariuszy za pomocą wysokości cen.

To z kolei uniemożliwia klientom kancelarii notarialnych dokonywanie swobodnego wyboru rejenta, który oferowałby swoje usługi po cenie niższej niż jego konkurent.

Banasiński argumentował, że wprowadzenie zakazu pobierania niższego wynagrodzenia było sprzeczne z przepisami antymonopolowymi. Zakazane są bowiem porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku. Takim porozumieniem jest m.in. bezpośrednie lub pośrednie ustalanie cen towarów lub usług.

W ciągu tych lat spór pomiędzy notariatem a UOKiK był już na wokandzie kilku sądów (nawet Sądu Najwyższego). Wreszcie sprawę ponownie rozpatrzył Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Wyrok był niekorzystny dla notariuszy, dlatego wnieśli oni od niego apelację.

W czwartek apelacja została jednak oddalona ze względów formalnych. Prawnik Krajowej Rady Notarialnej nie był uprawniony do jej podpisania, gdyż nie miał stosownego pełnomocnictwa. Lech Borzemski, rzecznik Rady, zapowiada, że samorząd notarialny najprawdopodobniej odwoła się od tego wyroku. Czy notariusze zmienią swój kodeks etyczny? - Notariat i jego organy zawsze respektują prawomocne orzeczenia sądowe i stosują się do nich - podkreśla Borzemski.

Michał Kosiarski

źródło: „Rzeczpospolita”, 24.10.2005