Wzbudzający w środowisku prawniczym wiele kontrowersji projekt nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa poddany będzie publicznej debacie

Wysłuchanie publiczne odbędzie się w Sejmie w przyszły czwartek, 28 września.

Propozycje zmian w zasadach działania Krajowej Rady Sądownictwa przedstawił prezydent RP, jednak większość zawartych w nich rozwiązań jest zgodna z kierunkiem reform wymiaru sprawiedliwości lansowanych przez Prawo i Sprawiedliwość oraz rząd.

Najważniejszym z nich jest zamiar obarczenia KRS obowiązkiem inspirowania i wspierania działań mających na celu ujednolicanie wykładni prawa. Krajowa Rada oprotestowała ten pomysł w specjalnej uchwale, a jej przewodniczący sędzia Sądu Najwyższego Stanisław Dąbrowski apelował o jego odrzucenie w swoim wystąpieniu podczas pierwszego czytania projektu w Sejmie. Jego zdaniem nałożenie takiego obowiązku na KRS byłoby niezgodne z konstytucją, według której nadzór nad orzecznictwem sądów sprawuje Sąd Najwyższy. Wypełnianie tego obowiązku przez Radę byłoby niewykonalne również z powodu braku instrumentów do takiego „inspirowania i wspierania” w procedurze cywilnej i karnej. Członkom KRS nie podoba się też propozycja zobowiązania ich do występowania o podjęcie postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów w razie uzyskania informacji o przewinieniu, a także prowadzenia wizytacji i lustracji sądów. Pierwsza ze względu na zakładany automatyzm tego obowiązku, druga zaś z przyczyn natury zasadniczej - Krajowa Rada Sądownictwa odgrywałaby w ten sposób rolę organu pomocniczego ministra sprawiedliwości, co kolidowałoby z jej konstytucyjną rolą.

W swojej opinii na temat projektu Rada stwierdziła, że mimo iż został w nim zapisany zamiar zwiększenia zakresu odpowiedzialności KRS za prawidłowe funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości, to konkretne proponowane unormowania pomniejszyłyby znaczenie tego organu.

Zgłaszane w stosunku do projektu ustawy wątpliwości skłoniły Sejmową Komisję Sprawiedliwości i Praw Człowieka do poddania go istniejącej od niedawna procedurze wysłuchania publicznego. - Krajowa Rada Sądownictwa to jedna z najważniejszych instytucji wymiaru sprawiedliwości, a proponowane zmiany w jej statusie mają wymiar ustrojowy. Dlatego uznaliśmy, że ich ewentualne uchwalenie powinno być poprzedzone szerszą debatą, także z udziałem zainteresowanych środowisk - mówi poseł Cezary Grabarczyk, przewodniczący komisji.

Swój udział w dyskusji nad projektem zapowiedzieli m.in. przedstawiciele Stowarzyszenia Sędziów Iustitia, Naczelnej Rady Adwokackiej oraz wielu sędziów z całej Polski.

Krzysztof Sobczak

źródło: Rzeczpospolita, 22.09.2006